आठवे अजुनी यमुना तीर, Aathave Ajuni Yamuna Tir

आठवे अजुनी यमुना तीर
तुझ्या मुरलीचे सूर मनोहर, शीतल सांज समीर

कळते मज की मी पर-नारी

सुखी असावे मी संसारी
पुन्हा न दिसणे सखा श्रीहरी
भासामागे तरीही धावे वेडे चित्त अधीर

प्रीती पतिची लाभे निर्मळ
घरात नांदे भरले गोकुळ
तरी न विसावे हे मन चंचल
सौख्य छळे मज दु:खासम हे डोळा दाटे नीर

हरपुन गेले त्याच्यासाठी
खुळा हुंदका येतो ओठी
उरी ठरे ना, ठरे न पोटी
गूजासह या कैसी गाठू या जन्माचे तीर

आठवतो का बालपणा, Aathavato Ka Balpana

आठवतो का बालपणा तुज ?
बालपणातील सहवासाच्या थोर जाहल्या आज खुणा

उद्यानातील ही पुष्करणी
हळूच खुडली कमळे कोणी ?
कुणी गुंफिला हार मनोहर आणि वाहिला सांग कुणा ?

इथे रुजविली कुणी मालती ?
कुणी घातला मांडव भवती ?
कळ्यांस पण या सुबक दिसतो अबोल सुंदर गोडपणा

झुके डहाळी तरू मोहरला
त्यास बांधला कुणी हिंदोला ?
कुणी चढविला वरती झोला हात लावण्या रे गगना ?
आठवतो मज बालपणा

आज मी शापमुक्त जाहलें, Aaj Mi Shap Mukta Jahale

रामा, चरण तुझे लागले
आज मी शापमुक्त जाहलें

तुझ्या कपेची शिल्प-सत्कृति
माझी मज ये पुन्हां आकृति
मुक्त जाहले श्वास चुंबिती पावन हीं पाउलें

पुन्हां लोचनां लाभे दृष्टि
दिसशी मज तूं, तुझ्यांत सृष्टि
गोठगोठले अश्रू तापुन गालांवर वाहिले

श्रवणांना ये पुनरपि शक्ति
मनां उमगली अमोल उक्ति
"ऊठ अहल्ये"- असें कुणीसें करुणावच बोललें

पुलकित झालें शरिर ओणवें
तुझ्या पदांचा स्पर्श जाणवे
चरणधुळीचे कुंकुम माझ्या भाळासी लागलें

मौनालागी स्फुरलें भाषण
श्रीरामा, तूं पतीतपावन
तुझ्या दयेनें आज हलाहल अमृतांत नाहलें

पतितपावना श्रीरघुराजा !
काय बांधुं मी तुमची पूजा
पुनर्जात हें जीवन अवघें पायांवर वाहिले

आज कुणीतरी यावे, Aaj Kuni Tari Yave

आज कुणीतरी यावे, ओळखिचे व्हावे

जशी अचानक या धरणीवर
गर्जत आली वळवाची सर, तसे तयाने गावे

विचारल्याविण हेतू कळावा
त्याचा माझा स्नेह जुळवा, हाती हात धरावे

सोडुनिया घर, नाती-गोती
निघून जावे तया संगती, कुठे तेही ना ठावे

अय्याबाई इश्श्बाई Ayyaa Bai Ishsha Bai

अय्याबाई ! इश्श्बाई ! सांगू काय पुढे ?
गुलाबाचा रंग माझ्या गालावर चढे

काहीतरी झाले आहे, कोणीतरी आले आहे
त्याचे हसू गोड आहे, मला त्याची ओढ आहे
मला त्याची ओढ आहे, त्याची माझी जोड आहे
सांगताना बोल बाई ओठांवर अडे !

माझ्यापाशी झेप आहे, त्याच्या डोळ्यात झोप आहे
माझ्यापाशी वाण नाही, त्याच्यापाशी जाण नाही
त्याच्यापाशी जाण नाही, साहसाचे त्राण नाही
काय सांगू ? भलतेच वेड मला जडे !

माझे मन गात आहे, त्याच्या हाती साथ आहे
माझ्या पायी चाल आहे, त्याच्या हाती ताल आहे
त्याच्या हाती ताल आहे, अश्शी काही धमाल आहे
त्याच्या मनाआड जाऊन माझे मन दडे !

माझ्या शेजारी तो आहे, त्याच्या शेजारी मी आहे
त्याला काही मागायचे आहे, मला काही द्यायचे आहे
मला काही द्यायचे आहे, दोघांना काही प्यायचे आहे
आधी कोणी बोलावे हे जरा कोडेच पडे !


L - ग. दि. माडगूळकर,
S - सुधीर फडके,
आंधळा मागतो एक डोळा

अबोल झालीस का साजणी Abol Jhalis Kaay Sajani

अबोल झालीस का, साजणी ?
आज जिवांची जुळली गाणी

मुक्या कळीला शिवे पाखरू
नकोस आता सुगंध चोरू
पहा मजकडे, उघड पापणी

बाग धुंडिली मी तुजसाठी
लाभलीस मज सखे शेवटी
हास मोकळे, गे मधुराणी

दास तुझा मी नव्हे सोबती
गुंगत राहिन तुझ्याभोवती
तहान तू मज, तूचि पाणी


L - ग. दि. माडगूळकर,
M - राम कदम,
S - महेंद्र कपूर,
 वैभव (१९६०)

अपराध मीच केला Aparadh Mich Kela

अपराध मीच केला, शिक्षा तुझ्या कपाळी !
जाणीव हीच माझ्या जीवा सदैव जाळी !

जन्मात एक झाली ही प्रीतभेट देवा
डोळ्यांतुनी हळू या हृदयात पाय ठेवा
बोलू न द्यायची मी भलतेच लाभवेळी !

राष्ट्रार्थ जन्मलेला मी पाहुणा क्षणाचा
भासात गुंतवावा मी जीव का कुणाचा ?
अक्षम्य चूक झाली, मी प्रीत दाखवीली !

तू लाख पीडितांचा आधार अन्‌ विसावा
हा पोच मूढ माझ्या प्रीतीस का नसावा ?
मी संत मोहवीला जो मग्न संतमेळी !

आता पुढील जन्मी संसार मी करीन
ही स्वप्नभेट वक्षी मी तोवरी धरीन
सद्‌भाग्य हे सतीचे मिरवीन नित्य भाळी !


L - ग. दि. माडगूळकर,
M - सुधीर फडके,
S - मालती पांडे, S - सुधीर फडके
वंदे मातरम्‌ (१९४८)

अनुपमेय हो सुरूं युद्ध हें Anupamey Ho Suru Yuddha He

" नभा भेदुनी नाद चालले शंख दुंदुभींचे
अनुपमेय हो सुरूं युद्ध हें रामरावणांचें

सशंख राक्षसगण तो दिसला
कष्णघनांवर बलाकमला
मुखांतुनी शत गर्जे चपला
रणांगणावर कोसळलें तों पाउस बाणांचे

नाचत थय थय खिंकाळति हय
गजगर्जित करि नादसमन्वय
भीषणता ती जणूं नादमय
त्या नादांतच मिळले पदरव प्लवग-राक्षसांचे

दंत दाबुनी निज अधरांवर
वानरताडण करिती निशाचर
नभांत उडती सदेह वानर
शस्त्र म्हणुन ते घाव घालिती वृक्ष-पर्वतांचे

""जय दाशरथी, जय तारासुत""
प्रहार करिती वानर गर्जत
झेलित शस्त्रां अथवा हाणित
भरास आलें द्वंद्व जणूं कीं महासागरांचे

गदा, शूळ वा लागुन शक्ति
राक्षस वानर घेती मुक्ति
रणांत पडती अपुल्या रक्तीं
'जय लंकाधिप' घोष घुमविती अरी वानरांचे

द्वीप कोसळे, पडला घोडा
वर बाणांचा सडा वांकडा
'हाणा मारा, ठोका तोडा'
संहारार्थी अर्थ धावती सर्व भाषितांचे

रणांत मरतां आनंदानें
मांसकर्दमीं फुलतीं वदनें
तींहि तुडविलीं जातीं चरणें
रणभूमीवर ओहळ सुटले लाल शोणिताचे

कलेवरावर पडे कलेवर
ऋक्ष, निशाचर, नकळे वानर
मरणांहुनही शौर्य भयंकर
कैक योजनें उडुनी जाती भाग अवयवांचे

चक्रें, चरणें, हस्त, लांगुलें
शुंडा, ग्रीवा, शिरें, पाउलें
पडलें तें शतखण्डित झालें
प्रलयकाळसें अंग थरारे धरणी-गगनाचें

द्वंद्व तरी हो कुठें कुणाचें
काळमुखांतुन कोणी वांचे
कुठे कुणाचें कबंध नाचे
धुमाळींत त्या कोणा नुरलें भानच कोणाचें


L - ग. दि. माडगूळकर
M - सुधीर फडके
S - मंदाकिनी पांडे, प्रमोदिनी जोशी"